Những vụ cướp của, giết người, cưỡng dâm trở nên tin hot, bài hot trên một số tờ báo viết, báo mạng
Dân tộc ta đã tuyển lựa kết nạp phần đông những cái hiệp, tiến bộ của “người ta” để làm phong phú thêm, đa dạng hơn nền văn hóa “nhà mình”. Hấp dẫn quyến rũ không phải là khơi gợi thô thiển hay càng không phải là chạy theo nhục dục, khiêu dâm. Lỗi là ở ta chưa biết gạn đục khơi trong, chưa biết người biết ta một cách thấu tỏ và còn thiếu trù trừ suy lựa khi có rất nhiều thứ ùa đến ào vào. Nên chi, Âu phục mới dần dà thay thế Việt phục, com lê cà vạt thay cho áo the khăn đóng, áo dài tân thời hay váy Tây thế chỗ áo tứ thân và chiếc quần nái đen với khăn mỏ quạ thì không mấy cô gái dùng nữa.
Hôm nay, nhiều tiếng tăm của các nhà thiết kế thời trang nức tiếng trong và ngoài nước không mấy xa lạ với người Việt, nhất là các bạn trẻ. Hội nhập không có lỗi trong những sa sút, vơi nhạt hay băng hoại về giá trị đạo đức văn hóa ở tầng lớp ta hiện thời. Mấy dẫn dụ thân thuộc tôi vừa kể ra chính là truyền thống đấy. Ảnh: XB. Và, đây là một nhân sinh quan đầy lòng vị tha mà cả Đức Phật lẫn Đức Chúa Giê-su.
Uống nước nhớ nguồn là cách nói về lòng hàm ơn, tri ân tiên tổ, thánh sư. Con người là tổng hòa các mối quan hệ xã hội, Mác đã nói đại ý thế; vậy thì trong một xã hội nhiều chuyện như giờ muốn thương người như thể thương thân cũng khó lắm thay. Trong buổi đầu, sự đổi thay y phục mang tên tân thời đó vững chắc cũng phải chịu rất nhiều tiếng bấc, tiếng chì của thiên hạ. Khái niệm “công dân toàn cầu” không bao hàm việc đánh mất bản sắc dân tộc mình.
Tổ quốc này cũng thế, hòa nhập nhưng không hòa tan, phải biết giữ giàng và phát triển bản sắc dân tộc trong mọi tình cảnh tình huống như tiên nhân tiên sư mình.
Chiếc cúc bấm không làm cho ai khổ cả. Và, còn có cả lề mề áo tứ thân, khăn mỏ quạ, quần nái đen nữa chứ. In không ít trên báo đã được những người bán báo dạo rao sa sả mỗi sớm. Tổ tiên tổ tiên mình đã để lại những giá trị làm người, những di sản văn hóa truyền thống tốt đẹp không lẽ con cháu lại sớm quên lãng từ.
Thời buổi giờ, rất dễ biến mình thành kẻ “nô lệ văn hóa” mà cứ ngỡ rằng đấy là sự đương đại, mới mẻ cao sang. Đồng hành với họ là những người mẫu, siêu mẫu cực kỳ cao ráo thon thắt quyến rũ trong ánh đèn lung linh lộng lẫy của các sàn diễn. Trong mỗi gia đình cũng thế, dù hiện đại đến bao nhiêu thì sự biết ơn tiên nhân, kính trên nhường dưới, thương yêu hòa thuận, chung thủy vẹn tròn vẫn là những chuẩn mực không gì thay thế được.
Nó ảnh hưởng không nhỏ tới việc hình thành tư cách của lớp trẻ. Thực ra, Nguyễn Bính đâu khổ vì chiếc khuy bấm trên áo cô thôn nữ mà chỉ xót xa trước sự xói mòn, phai bạc của bản sắc văn hóa dân tộc trước sức tiến công của văn hóa ngoại lai nối gót giày viễn chinh thực dân phương Tây nhập khẩu vào nước ta.
Đó là gì nếu không phải là những giá trị tốt đẹp mà ông cha tiên tổ ta đã xây đắp nên bằng mồ hôi và máu, bằng sức lực và trí tuệ của mình.
Bằng lòng hội nhập là điều không phải bàn cãi, bởi đó là quy luật phát triển từng lớp loài người; thế giới sẽ về đâu nếu các dân tộc không có niềm tin vào nhau và lấy đối đầu thay cho đối thoại, lấy xung đột thay cho cộng tác, lấy thù địch thay cho hòa hợp. Chiếc khuy bấm chắc chẳng làm khổ nhà thơ đến vậy, nếu như hàng trăm năm trước đó, những cô gái thôn dã thắt đáy lưng ong không mặc yếm lụa sồi có cái thắt lưng đũi nhuộm hồi sang xuân.
Tuy nhiên, sòng phẳng mà nói, không phải thứ gì có cội nguồn từ phương Tây nhập cảng vào nước ta đều có hại, ngược lại, qua quá trình giao thoa thu nhận thì không ít giá trị văn hóa của họ đã góp phần làm cho dân tộc ta sáng sủa, văn minh hơn. Thương người khác như thương mình, đó là gì nếu không phải là mục đích cao cả của những đạo thực thụ.
Không dân tộc nào, quốc gia nào có thể tồn tại, sống một mình một cõi trong thời đại toàn cầu hóa này. Tôi lại vu vơ nghĩ tới chiếc khuy bấm.
Hát quan họ trên thuyền trong hội Lim (Bắc Ninh). Một thông điệp rất rõ ràng hiện ra: Ta là người Việt Nam mang trong mình dòng máu Lạc Hồng. Hoa chanh nở giữa vườn chanh / Thầy u mình với chúng mình chân quê. Tiên nhân ta vốn hay kiệm lời và rất dung dị trong khuyên bảo con cháu.
Nó rất cần được bõ bèn vào cuộc sống Hôm nay khi những ràng buộc, quy cách ứng xử trong gia đình ngày một lỏng lẻo hơn và nghe đâu nhiều thảm kịch đang xảy ra trong không ít mái nhà, căn hộ. Cứ giật thột nghĩ rằng, nếu không có những chuyện cướp, giết, hiếp ấy thì báo chí sẽ tẻ nhạt vô vị lắm sao?! Không khỏi thở dài khi nghe một vị lãnh đạo nói rằng: Nước mình, đi đến đâu tôi cũng gặp chuyện buồn.
Cố nhiên, phía sau khăn nhung, quần lĩnh với áo cài cúc bấm ấy, cô gái Việt vẫn phải biết gìn giữ hương đồng gió nội như giữ lấy hồn Việt đẹp đẽ của dân tộc mình. Sự cởi mở trong thời trang không có tức là hướng tới những kiểu áo quần te tua, kỳ quặc, là kiểu váy mỏng và ngắn, mặc mà như không mặc. Một tầng lớp mà ai cũng biết “quốc nạn” tham nhũng đang hoành hành như cơn bão ngầm khôn xiết hiểm, không ít cuộc chạy đua, giành giật chức vị, quyền lực đang xảy ra đó đây, con người thiếu niềm tin vào nhau, vàng thau thật giả lộn lạo, muôn chuyện khó lường, khó đoán định làm sao.
Thử hỏi, mấy ai nói về lòng chung thủy mà vừa súc tích lại thâm thúy nhưng rất giản dị như thế này: Chồng ta áo rách ta thương / Chồng người áo gấm xông hương mặc người.
Xin quay trở lại với Chân quê. # Trần Văn Bính: sung túc mà thiếu văn hóa là mầm mống đại họa 5 tỉ dụ hệ trọng đến văn hóa truyền thống và hội nhập Nghe ca trù trên máy iPhone 5!. Có lẽ, không phải chỉ Nguyễn Bính mà hàng vạn, hàng triệu người dân ta thời ấy đều muốn kêu lên: Van em em hãy giữ nguyên quê kệch để cho hương đồng gió nội chẳng bao giờ bay đi.
Sự cống hiến, chân thực lắm khi không được ghi nhận đúng mực. Cách tân không phải là khuấy nước trong thành đục, đổi trắng thay đen, tung thả hỏa mù, càng không phải vọng ngoại vô lối để biến mình trở thành kẻ nhai lại những cái người ta đã vứt bỏ. Đều hướng tới: Thương người như thể thương thân. Đổi mới văn học không phải là thoát ly quay lưng lại dân tộc, nghênh ngang đứng ngoài đời sống đất nước, chửi bới bôi nhọ tiền nhân, giải thiêng giễu nhại các nhân vật lịch sử, các anh hùng đã được quần chúng tôn thờ, phấn khởi đề cao sự tục tằn nhớp nhơ, kích động bạo lực, cổ súy cho lối sống thấp hèn, ích kỷ.
Chớ nghĩ rằng tiên tổ ta hủ lậu, xoành xoạch giữ lấy cái lý lẽ: Ta về ta tắm ao ta / Dù trong dù đục ao nhà vẫn hơn mà các bậc tiền bối đáng kính đã từng dặn dò con cháu: Đi một ngày đàng học một sàng khôn. Chị ngã em nâng là thành ngữ nói về tình cảm anh chị em. Quê tôi còn có câu này: Làm anh làm ả thì ngả mặt lên. Người ta ví von rằng, trong thời đại kỹ thuật số thì Trái Đất là ngôi làng lớn của nhân loại.
Cái ác, cái xấu đang tìm cách len lỏi vào từng gia đình, từng con người. Trái lại, người ta không thể là “công dân toàn cầu” thực sự khi họ chưa phải là công dân thực thụ của đất nước mình.
Công cha như núi Thái Sơn / Nghĩa mẹ như nước trong nguồn chảy ra là câu ca dao cảm động nói về tấm lòng ba má. Mỗi đất nước, mỗi dân tộc chỉ là một căn nhà trong ngôi làng lớn đó. Chiếc cúc bấm nghiễm nhiên trở thành quen thuộc và biến thành “biểu tượng” của sự canh tân thời trang trên đất Việt (?!) mở đường cho rất nhiều mốt ăn mặc, thiên hướng thời trang ra đời và phát triển đến chóng mặt sau đó.
Hôm qua em đi tỉnh về / Đợi em ở cuối con đê đầu làng / Khăn nhung quần lĩnh rộn ràng / Áo cài khuy bấm em làm khổ tôi. QĐND - nhà thơ Nguyễn Bính, bởi quá đắm say cái quê mùa của xứ sở hoa chanh mà vân vi đến mất ăn mất ngủ với chiếc cúc bấm trên áo cô thôn nữ bữa qua vừa đi tỉnh về. Đây không phải là nỗi buồn chiến tranh mà là nỗi buồn của thời hòa bình khi rất nhiều giá trị tư tưởng, đạo đức, văn hóa truyền thống đã và đang bị xuống cấp, thoái hóa, băng hoại nghiêm trọng, rất nghiêm trọng.
Sự “thái quá” của thi sĩ đã để lại cho cõi tục bài thơ Chân quê nổi tiếng viết ra từ năm 1936 mà đến bây giờ đọc lại, ngâm lại vẫn cứ hay vô cùng. Những câu chuyện, những mẩu tin về sự lừa lọc, giả dối, bạo lực.
Ai cũng biết rõ mười mươi thế giới đang hội nhập mạnh mẽ trên mọi lĩnh vực: Kinh tế, chính trị, văn hóa, quân sự, ngoại giao.
Chân quê đâu phải là quê mùa mà là văn hóa truyền thống đấy bạn ạ. Chẳng phải ngẫu nhiên mà dân tộc ta coi Hùng Vương là “Vua” của muôn đời. Tuy nhiên, cái gì cũng có tính hai mặt của nó; ranh giới tốt - xấu, hay - dở đôi khi rất mong manh.
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét